" ประชากรโลกกับการนับถือศาสนา "
วาทินี บุญชะลักษี || การดู 63 ครั้ง

    โลกเรานี้มีศาสนาอยู่ด้วยกันหลายศาสนา ที่เสื่อมความนิยมและสูญหายไปแล้วก็มีอยู่มากมายเช่นกัน แต่ที่ยังได้รับการนับถือและศรัทธาอยู่ในโลกปัจจุบัน โดยหลักๆ แล้วมีอยู่ประมาณ 8 ศาสนาด้วยกัน คือ คริสต์ มีประชากรผู้นับถืออยู่ประมาณสองพันกว่าล้านคน อิสลาม มีประชากรผู้นับถือประมาณมากกว่าหนึ่งพันหกร้อยล้านคน ฮินดู ประมาณมากกว่าหนึ่งพันล้านคน พุทธ ประมาณเกือบห้าร้อยล้านคน ซิกข์ ประมาณยี่สิบสามล้านคน ยูดายหรือยิว ประมาณสิบสี่ล้านคน บาไฮ ประมาณหกถึงเจ็ดล้านคน และ เชน มีประชากรผู้นับถือประมาณสี่ล้านคน 

ภาพโดย https://nrm.fandom.com/wiki/List_of_religions

    แต่สิ่งที่น่าสนใจอย่างยิ่ง ก็คือ จำนวนประชากรผู้ที่นับถือศาสนาต่างๆ อนาคตโลกจะเปลี่ยนแปลงไปจากเดิมมากน้อยเพียงใดจากผลการสำรวจของศูนย์วิจัยพิว (Pew Research Center) ในสหรัฐอเมริกา พบว่า ในปี 2593 หรืออีก 30 ปีข้างหน้า โลกจะมีประชากรประมาณ 9.3 พันล้านคน (หากสถิติการเพิ่มของประชากรของโลกยังอยู่ในอัตราปัจจุบันเมื่อเปรียบเทียบกับสถิติของปี 2553) พบว่า โลกจะมีจำนวนชาวมุสลิมใกล้เคียงกับชาวคริสต์ คือ 2.8 : 2.9 พันล้านคน (30 : 31%) ซึ่งในปี 2553 ศาสนาคริสต์มีผู้นับถือมากที่สุดเป็นอันดับหนึ่ง (31%) หรือ 2.2 พันล้านคน ซึ่งคิดเป็นหนึ่งในสามของประชากรโลกที่มีอยู่ 6.9 พันล้านคน ส่วนศาสนาอิสลามมีผู้นับถือเป็นอันดับสอง คือ 1.6 พันล้านคน หรือ 23%

    พวกที่ไม่นับถือศาสนาใดๆ เลย ซึ่งอยู่เป็นอันดับสามรองจากศาสนาคริสต์และอิสลาม แม้อัตราส่วนโดยรวมจะลดลงจาก 16% เป็น 13% แต่ในสหรัฐอเมริกาและฝรั่งเศส พบว่ามีจำนวนเพิ่มขึ้นจากเดิม 1.1 พันล้านคนเป็น 1.2 พันล้านคน 

    สำหรับจำนวนของผู้ที่นับถือศาสนาพุทธจะคงที่เท่ากับเมื่อปี 2553 เนื่องจากประเทศที่มีชาวพุทธส่วนใหญ่จะอยู่ในสังคมคนสูงวัย (aging population) และอัตราเกิดต่ำ. (low fertility rates) เช่น จีน ไทยและญี่ปุ่น เป็นต้น แต่ในขณะเดียวกันผู้ที่นับถือศาสนาฮินดู (Hindu) กับชาวยิว (Jewish) กลับมีจำนวนมากขึ้นกว่าปัจจุบัน

    ในอินเดียผู้ที่นับถือศาสนาฮินดูยังคงเป็นประชากรส่วนใหญ่ของประเทศ แต่ในขณะเดียวกันประชากรที่นับถือศาสนาอิสลามในอินเดียจะมีจำนวนมากที่สุดในโลกแซงอินโดนีเซียในปัจจุบัน ในภาพรวม ทั้งโลกผู้นับถือศาสนาฮินดูจะเพิ่มขึ้น 34% จากจำนวนเกินหนึ่งพันล้านคนนิดหน่อยไปเป็นเกือบ 1.4 พันล้านคน

    ในสหรัฐอเมริกาชาวคริสต์จะมีจำนวนลดลงจากเดิมที่มีจำนวนสามในสี่ของประชากรในปี 2553 ไปเป็นสองในสามในปี 2593 และจำนวนผู้นับถือศาสนาอิสลามจะแซงจำนวนผู้นับถือศาสนายูดาย (Judaism) 

    ในศตวรรษที่ 21 นี้ จำนวนคนที่ไม่นับถือศาสนาทั่วโลกได้เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง จากรายงานของศูนย์วิจัยพิว แสดงให้เห็นว่าจำนวนคนที่ไม่มีศาสนา (16%) มีมากกว่าจำนวนของคนที่นับถือศาสนาฮินดู (15%) ศาสนาพุทธ (7%) ศาสนาซิกข์ และศาสนายิว 

    จากการสำรวจโดยบริษัทวิน-แกลลัป อินเตอร์เนชันนอล (WIN-Gallup International) ประเทศที่มีสัดส่วนประชาชนที่ไม่นับถือศาสนาสูงที่สุดในโลก ได้แก่ จีน (47%) ญี่ปุ่น (31%) สาธารณรัฐเช็ก ฝรั่งเศส (29%) และเกาหลีใต้ 

    ส่วนประเทศที่คนเคร่งศาสนามากที่สุด ได้แก่ กานา ไนจีเรีย อาร์เมเนีย ฟิจิ และมาซิโดเนีย กานามีผู้เคร่งศาสนาถึง 96% นับถือศาสนาแต่ไม่เคร่ง 2% และไม่นับถือศาสนาเลย 0% เมื่อมาดูว่าคนที่ไม่นับถือศาสนาเป็นใคร ปรากฏว่า คนไม่นับถือศาสนาใดเป็นผู้ชาย 69% และเป็นผู้หญิง 29% ส่วนอีก 2% ที่เหลือนั้นไม่ต้องการระบุ  ผลการศึกษายังพบความสัมพันธ์ระหว่างรายได้กับการไม่มีศาสนาด้วย คนรายได้สูงนั้นมีแนวโน้มที่จะไม่นับถือศาสนามากกว่าคนรายได้ต่ำ และคนที่การศึกษายิ่งสูงก็ยิ่งมีแนวโน้มมากที่จะไม่นับถือศาสนา ในจำนวนประชากรอเมริกัน มีประมาณ 49% ที่จบปริญญาตรี โดยมีคนอเมริกันที่ไม่นับถือศาสนานั้นมีกว่า 72% ที่จบปริญญาตรี

    แม้ว่าคนไม่มีศาสนาจะยังเป็นประชากรส่วนน้อยในโลก แต่ก็กำลังมีจำนวนเพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ ในระยะ 7 ปีที่ผ่านมา ผลสำรวจพบว่า มีประชากรผู้ไม่นับถือศาสนาเพิ่มขึ้นทั่วโลก 9% โดยในบางประเทศ เช่น ฝรั่งเศส ไอร์แลนด์ สวิตเซอร์แลนด์ และเวียดนาม ประชากรผู้ที่เคยนับถือศาสนากว่า 20% เปลี่ยนใจเป็นไม่นับถือศาสนา อย่างไรก็ตาม ในโลกแห่งความเป็นจริง คงต้องยอมรับว่า ในขณะที่วิทยาศาสตร์เป็นกระแสหลักของสังคมยุคดิจิตัล แม้กระนั้นก็ตาม ศาสนาก็ยังคงมีบทบาทและความสำคัญต่อชีวิตมนุษย์ที่เกิดอยู่ในโลกใบนี้เหมือนเดิม

ขนาดและการคาดประมาณการเติบโตของกลุ่มศาสนาที่สำคัญ
        
ภาพเปิดโดย https://nrm.fandom.com/wiki/List_of_religions


บรรณานุกรม

  • Pew Research Center. 2015. The Future of World Religions: Population Growth Projection, 2010-2050. 
  • WIN-Gallup International. 2012. Global Index of Religiosity and Atheism – 2012. Page 9 of 25, Table 1 Global Religiosity Index for 2012 (Rank ordered from ‘High’ to ‘Low’)
  • ชำนาญ จันทร์เรือง. 2558. กรุงเทพธุรกิจ. ศาสนาของโลกในอนาคต. คอลัมน์ “มองมุมใหม่.” https://www.voicetv.co.th/read/74966.2013. โลกนี้มีคนไม่นับถือศาสนามากแค่ไหน? 

CONTRIBUTORS
วาทินี บุญชะลักษี



Copyright © 2018 สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล
ตำบลศาลายา อำเภอพุทธมณฑล จังหวัดนครปฐม 73170
โทรศัพท์ 02-441-0201-4 โทรสาร 02-441-9333 Admin Web master : piyawat.saw@mahidol.ac.th