" Everyone matters "
เด็กน้อยอัจฉริยะ
อมรา สุนทรธาดา 29 ครั้ง
คาร์ลอส ไดแอซ วัย 12 ปี กำลังเตรียมตัวเป็นนักศึกษาใหม่ที่ Mexico’s National AutonomousUniversity มหาวิทยาลัยชั้นนำของเม็กซิโก คาร์ลอสสนใจอ่านหนังสือทุกประเภท เล่นวิดิโอเกม เล่นกีฬาโปรดคือฟุตบอล แต่ที่เขาเหนือกว่าเพื่อนในวัยเดียวกันคือ สามารถสอบผ่านการคัดเลือกระดับอุดมศึกษาได้คะแนนดีกว่าผู้สมัครอื่นๆ ชนิดที่ใครก็หยุดเขาไม่อยู่ หนุ่มน้อยสุดหล่อตั้งเป้าหมายจะเลือกลงทะเบียนเรียนวิชาเคมีวิเคราะห์ จุลชีวะ และชีววิทยาการแพทย์ เพราะเชื่อว่าความรู้จากวิชาเหล่านั้นจะเป็นวิธีเอาชนะและกำจัดโรคร้ายต่างๆ อย่างมีประสิทธิภาพ “ผมใฝ่ฝันที่จะเข้าเรียนในมหาวิทยาลัยนี้ถ้าเขาห้ามเข้าทางประตู ผมจะปีนหน้าต่างเข้าไปเรียน”
Long Stay สุขใจในต่างถิ่น
ณัฐณิชา ลอยฟ้า 56 ครั้ง
ปัจจุบันประเทศไทยเป็นสถานที่ยอดนิยมสำหรับชาวต่างชาติ ซึ่งสาเหตุที่กลุ่มคนเหล่านี้เข้ามาในประเทศไทยต่างก็มีวัตถุประสงค์ที่หลากหลายและแตกต่างกันไป บางคนอาจจะมาแค่ท่องเที่ยว พักผ่อน หนีอากาศหนาว และมีชาวต่างชาติอีกจำนวนไม่น้อยที่เดินทางเพื่อเข้ามาทำงาน หรือยู่อาศัยในระยะยาวมากกว่า 1 ปี ส่วนใหญ่ชาวต่างชาติกลุ่มนี้จะนิยมเลือกพักอาศัยในสถานที่ที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว เช่น เชียงใหม่ ระยองภูเก็ต หัวหิน หรือเมืองที่เป็นสถานที่ท่องเที่ยว และนอกจากนี้ยังมีชาวต่างชาติอีกกลุ่มที่เข้ามาในประเทศไทยเพื่อรักษาพยาบาล
บางเรื่องราวเบาๆ ในดินแดนโสมแดง
อมรา สุนทรธาดา 46 ครั้ง
ในที่สุดผู้นำเกาหลีเหนือและสหรัฐอเมริกาก็ได้พบกันที่สิงคโปร์เมื่อวันที่ 12 มิถุนายน ที่ผ่านมา โดยรัฐบาลสิงคโปร์เป็นเจ้าภาพออกค่าใช้จ่ายประมาณ 20 ล้านดอลลาร์ ครึ่งหนึ่งหมดไปกับการรักษาความปลอดภัย ก่อนพบกันระหว่างสองผู้นำต่างวัยสื่อสังคมเสนอเกร็ดวิวาทะที่ไม่มีใครยอมใคร ทรัมป์ตั้งฉายาคิมจองอึนผู้นำเกาหลีเหนือว่า นายกระสวยอวกาศ เพราะชื่นชอบการทดลองอาวุธนิวเคลียร์ คิมจองอึนเอาคืนทันที ด้วยการเรียกคู่กรณีว่า ผู้เฒ่าสติเฟื่อง เพื่อวัดใจว่าใครจะอดกลั้นหรือตั้งเงื่อนไขได้มากกว่ากันสำหรับการเจรจา โดยมีญี่ปุ่นและเกาหลีใต้ร่วมเป็นแนวหลังเสนอยุทธวิธีหลายแง่มุมเพื่อให้ประชาคมโลกเห็นความสำคัญสำหรับนโยบายยับยั้งการพัฒนาอาวุธนิวเคลียร์ (denuclearization)
เลี้ยงลูกอย่างไร…ให้มีคุณภาพ
มนสิการ กาญจนะจิตรา 65 ครั้ง
ปีทองของการพัฒนาลูกช่วงไหนที่สำคัญที่สุด งานวิจัยหรือนโยบายการพัฒนาเด็กปฐมวัยเห็นตรงกันว่าการพัฒนาเด็กต้องเริ่มให้เร็วที่สุด เหมือนหนังสือเรื่อง รอให้ถึงอนุบาลก็สายเสียแล้ว ที่เขียนโดย มาซารุ อิบุกะ แปลโดย พรอนงค์ นิยมค้า และ ธีระ สุมิตรหนังสือเล่มนี้ทำให้สังคมตื่นตัวเรื่องการพัฒนาเด็กตั้งแต่แรกเกิด จนถึง 3 ขวบ ไม่ใช่รอจนไปโรงเรียนแล้วฝากความหวังไว้กับครู และการพัฒนานั้นไม่ใช่การอัดเนื้อหาวิชาการ แต่เน้นที่การให้ความรัก ให้ได้รับการกระตุ้นประสาทสัมผัสทางตา หู จมูก ลิ้นและกายเพื่อสร้างเซลล์สมองให้งอกงาม ซึ่งจะเป็นรากฐานที่สำคัญในการพัฒนาเมื่อเติบโตขึ้น
มองลักษณะการอยู่อาศัยร่วมกันของผู้สูงอายุในครัวเรือนแบบที่ต่างไป .... ได้หรือไม่?
ปัทมา ว่าพัฒนวงศ์ 36 ครั้ง
ในช่วงนี้ ผู้เขียนดูแลนักศึกษาเพื่อทำวิทยานิพนธ์อยู่หลายคน มีอยู่ 2-3 คน ศึกษาวิจัยเกี่ยวกับผู้สูงอายุ จึงทำให้ได้มีโอกาสพินิจพิเคราะห์งานศึกษาที่เกี่ยวข้องกับผู้สูงอายุในประเทศไทย กล่าวได้ว่างานเกือบทั้งหมดศึกษาผู้สูงอายุในภาพของปัจเจก ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของการอยู่อาศัย สุขภาพ ความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวัน การดูแล การออม ฯลฯ ..... แต่ถ้าเราจะมองเรื่องเหล่านี้ให้อยู่ในภาพของครัวเรือนบ้าง! จะเป็นอย่างไร? ผู้เขียนคิดว่าเป็นไปได้และน่าสนใจไม่น้อย
เลี้ยงลูกอย่างไร…ให้มีคุณภาพ
มนสิการ กาญจนะจิตรา 56 ครั้ง
ปีทองของการพัฒนาลูกช่วงไหนที่สำคัญที่สุด งานวิจัยหรือนโยบายการพัฒนาเด็กปฐมวัยเห็นตรงกันว่าการพัฒนาเด็กต้องเริ่มให้เร็วที่สุด เหมือนหนังสือเรื่อง รอให้ถึงอนุบาลก็สายเสียแล้ว ที่เขียนโดย มาซารุ อิบุกะ แปลโดย พรอนงค์ นิยมค้า และ ธีระ สุมิตรหนังสือเล่มนี้ทำให้สังคมตื่นตัวเรื่องการพัฒนาเด็กตั้งแต่แรกเกิด จนถึง 3 ขวบ ไม่ใช่รอจนไปโรงเรียนแล้วฝากความหวังไว้กับครู และการพัฒนานั้นไม่ใช่การอัดเนื้อหาวิชาการ แต่เน้นที่การให้ความรัก ให้ได้รับการกระตุ้นประสาทสัมผัสทางตา หู จมูก ลิ้นและกายเพื่อสร้างเซลล์สมองให้งอกงาม ซึ่งจะเป็นรากฐานที่สำคัญในการพัฒนาเมื่อเติบโตขึ้น
งาน - เงิน - ความสุข - ครอบครัว (และลูก)
เฉลิมพล แจ่มจันทร์ 94 ครั้ง
ในยุคที่ประเทศไทยหันกลับมาส่งเสริมการมีบุตร ผ่านโครงการสาวไทยแก้มแดงหรือมีลูกเพื่อชาติ ผู้เขียนมีคำถามในใจเล็กๆ ที่อยากรู้ว่า ในช่วงวัยที่เหมาะกับการมีลูก (และต้องเลี้ยงลูกด้วย) ซึ่งเป็นช่วงเดียวกับการเริ่มก่อร่างสร้างตัว สร้างความก้าวหน้าในอาชีพการงานของแต่ละคนนั้น คนมีลูกกับคนไม่มีลูก ชีวิตในภาพรวมนั้น มีความเหมือนหรือต่างกันอย่างไร ด้วยทรัพยากรที่ทุกคนมีเท่ากันและมีอย่างจำกัด โดยเฉพาะ “เวลา” การมีครอบครัว มีลูกน้อยที่ต้องเลี้ยงดู ไม่มากก็น้อย น่าจะมีผลกระทบต่อเงื่อนไขในชีวิตด้านต่างๆ โดยเฉพาะชีวิตการทำงาน
Bristol - เมืองอัจฉริยะน้ำตาล (Sugar Smart Bristol)
สรินทร์ญา ไข่เขียว 294 ครั้ง
Bristol เป็นเมืองที่ได้ชื่อว่ามีการพัฒนาอย่างยั่งยืนมากที่สุดในประเทศอังกฤษ ทั้งด้านสภาพแวดล้อม คุณภาพชีวิต การจัดการพลังงานและสาธารณูปโภค เมื่อปี 2557 The Sunday Times หนังสือพิมพ์ยักษ์ใหญ่ของอังกฤษจัดอันดับให้ Bristol เป็นเมืองที่น่าอยู่อาศัยที่สุดในประเทศอังกฤษ และในปี 255 คณะกรรมาธิการยุโรปมอบรางวัล European Green Capital Award ให้แก่ Bristol ซึ่งถือเป็นเมืองแรกของสหราชอาณาจักรที่ได้รับรางวัลนี้ โดยรางวัลนี้จะมอบให้เฉพาะเมืองที่มีการปรับปรุงสภาพแวดล้อมที่ดีและมีความมุ่งมั่นอย่างจริงใจที่จะพัฒนาสภาพแวดล้อมให้ดียิ่งๆ ขึ้นไปเพื่อชาวเมืองของตน
คุยกับคนเจนวาย เรื่องสังคมสูงวัย
มนสิการ กาญจนะจิตรา 84 ครั้ง
เมื่อวันก่อน มีโอกาสได้คุยกับเด็กรุ่นใหม่กลุ่มเล็กๆ กลุ่มหนึ่ง เกี่ยวกับสังคมสูงอายุ เด็กกลุ่มนี้อายุราว 20 ต้นๆ เพิ่งเรียนจบมหาวิทยาลัยมาหมาดๆ และเพิ่งเริ่มชีวิตวัยทำงาน เด็กกลุ่มนี้ไม่ได้จบด้านประชากรศาสตร์ แต่เคยได้ยินข่าวการเป็นสังคมสูงอายุของประเทศไทยจากสื่อต่างๆ มาค่อนข้างมากจนเกิดความสนใจ เมื่อมีโอกาสได้พูดคุยกัน เด็กๆ กลุ่มนี้จึงมีคำถามมากมายเกี่ยวกับสังคมสูงอายุ ซึ่งแต่ละคำถามสะท้อนให้เห็นถึงมุมมองของเด็กรุ่นใหม่ที่น่าสนใจทีเดียว ฉบับนี้จึงอยากแบ่งปันคำถามบางส่วนของคนเจนวายกลุ่มนี้ในประเด็นสังคมสูงอายุ
Thai Family Matters: กิจกรรมแทรกแซงสำหรับครอบครัวไทยในจังหวะสำคัญ (ตอน 1)
กัญญา อภิพรชัยสกุล 69 ครั้ง
ครอบครัวเป็นหน่วยที่พ่อแม่ ผู้ปกครองมีโอกาสใกล้ชิดกับลูกหลานมากที่สุด แต่สถานการณ์ปัจจุบันได้เกิดปัญหาต่างๆ กับเด็กและเยาวชนในครอบครัว เช่น การดื่มเหล้า สูบบุหรี่ การใช้สารเสพติด การมีเพศสัมพันธ์ที่ไม่เหมาะสม และปัญหาความรุนแรงในกลุ่มวัยรุ่น ปัจจัยที่ทำให้ “พ่อแม่ผู้ปกครองในครอบครัวไทย” ไม่พูด ไม่กล้าที่จะคุย หรือ ไม่รู้ที่จะคุยอย่างไร กับลูกหลานในปกครองของตน คือ การขาดความรู้ ขาดทักษะ หรือมีทัศนคติเชิงลบหากจะสอนเรื่องเพศกับลูกหลาน ประเทศไทยจึงจำเป็นต้องหาวิธีการหรือแนวทางในการดำเนินงานเพื่อสร้างให้สถาบันครอบครัวไทยมีความเข้มแข็งขึ้น
ดิจิตอลนอแมดส์ (ชนเร่ร่อนแห่งศตวรรษที่ 21)
สักกรินทร์ นิยมศิลป์ 80 ครั้ง
ในยุคศตวรรษที่ 21 ซึ่งเป็นยุคแห่งการเปลี่ยนแปลงด้านเทคโนโลยีของโลกครั้งใหญ่ จากการแพร่ขยายของเทคโนโลยีดิจิตอล ทำให้เกิดการพัฒนาการสื่อสาร โทรคมนาคม และระบบการทำงานที่เชื่อมโยงข้อมูลต่างๆ ผ่านอุปกรณ์อิเล็กทรอนิคส์ที่สามารถสื่อสารระหว่างกันได้ (smart devices) ทำให้เกิดการทำงานในลักษณะที่ระยะทางไม่ได้เป็นอุปสรรคปัญหาอีกต่อไป การเกิดขึ้นของระบบเศรษฐกิจแบบดิจิตอลดังกล่าว ทำให้เกิดการย้ายถิ่นของคนกลุ่มหนึ่งที่เรียกว่า ดิจิตอลนอแมดส์ (digital nomads) ซึ่งเป็นกลุ่มคนที่ทำงานโดยพึ่งพาเทคโนโลยีสารสนเทศ (IT) และเกี่ยวข้องกับอุตสาหกรรมดิจิตอลคอนเทนต์ (digital content) ต่างๆ เช่น นักพัฒนาเกมส์ วิศวกร IT ผู้สื่อข่าวและบรรณาธิการสิ่งพิมพ์ออนไลน์ เป็นต้น
คนไร้บ้าน
อมรา สุนทรธาดา 64 ครั้ง
สถานการณ์ คนไร้บ้าน ทั่วโลกกำลังวิกฤตสืบเนื่องจากภาวะถดถอยทางเศรษฐกิจและความไม่สงบทางการเมืองระหว่างประเทศ ทำให้มีจำนวนผู้ลี้ภัยเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ทั้งนี้ยังไม่รวมแรงงานย้ายถิ่นผิดกฎหมาย สถานการณ์ดังกล่าวนี้กำลังเป็นข้อพิพาททางการเมืองที่ขยายวงกว้างออกไปทุกขณะ เช่น เหตุการณ์ในยุโรปโดยเฉพาะกลุ่มประเทศ EU ที่กลายเป็นประเทศปลายทางของผู้ลี้ภัยทางการเมืองจากซีเรียและแรงงานย้ายถิ่นจากแอฟริกาและเอเชีย ปัญหาที่ยากจะหลีกเลี่ยงได้เมื่อมีทั้งประชากรย้ายถิ่นผิดกฎหมาย ผู้อพยพลี้ภัยบวกกับประชากรเจ้าของประเทศที่กำลังเผชิญปัญหาเศรษฐกิจภายในประเทศส่งผลต่อการเพิ่มขึ้นของอัตราการว่างงาน ผู้มีรายได้น้อยไม่มีกำลังซื้อที่อยู่อาศัยซึ่งมีราคาแพงโดยเฉพาะในเขตเมืองใหญ่ ดังนั้นรัฐบาลในหลายๆประเทศต้องมีกฎหมายเพื่อสนับสนุนนโยบายที่อยู่อาศัยสำหรับประชากรไร้บ้าน
สามีฝรั่งคือปลายทาง
ดุสิตา พึ่งสำราญ 284 ครั้ง
พยาบาลจากจังหวัดทางตอนเหนือของประเทศไทยอยู่กินกับสามีคนไทย 20 ปี มีชีวิตที่ “อดทนเยอะสำหรับผู้หญิงไทย ด้วยหน้าที่ ด้วยความเป็นแม่ ความเป็นเมีย แต่เขาไม่ได้ช่วยอะไรเลย เราเหนื่อย บ้านก็ไม่ส่ง แบงค์ยื่นมา อะไรให้รับผิดชอบแค่นิดหน่อยเอง ทำไมไม่มีเลย กลับบ้านก็ไม่กลับ ต้องโทรตาม” จนทำให้เลิกรากันไป และต่อมาก็ได้สามีฝรั่งเมื่อเข้าวัยเลข 50 กว่า แล้วชีวิตก็เปลี่ยนจากหน้ามือเป็นหลังมือ “เราแต่งงานกันที่นี่ เค้าให้แม่ ให้พ่อ ให้เงินมาสองแสน แล้วก็ทองให้เรา 20 บาท พอเราไปที่โน่นแล้ว ก็ให้ล้านหนึ่งเอามาใช้หนี้ .... แถมต้องมาดูแลทุกเดือนอีก 500 ยูโร ถือว่าเยอะสำหรับบ้านเรา” ผู้หญิงหลายคนบอกว่า เรื่องเล่าทำนองนี้มีเยอะมาก และเป็นแรงจูงใจที่สำคัญที่ทำให้ผู้หญิงจำนวนมาก ไม่ว่าจะวัยไหน อาชีพอะไร หันมาวางเป้าหมายในชีวิตไว้ว่า สามีฝรั่งคือปลายทาง
Smartphone: พี่เลี้ยงเด็กคนใหม่
กรกนก พงษ์ประดิษฐ์ 81 ครั้ง
ในยุคปัจจุบัน หากเราลองมองไปรอบๆ ตัว จะพบว่า เด็กๆ ในบ้านเราจำนวนไม่น้อยที่เติบโตมาโดยมีสมาร์ทโฟนหรือแท็บเล็ตเป็นพี่เลี้ยง เด็กๆ เหล่านี้จะใช้เวลาว่างส่วนใหญ่อยู่กับหน้าจอกดๆ จิ้มๆ ไม่ยอมพูดคุยกับใคร และหากมีใครไปขัดจังหวะการเล่น หรือขอคืนอุปกรณ์เครื่องโปรดนี้ ก็อาจจะแสดงอาการไม่พอใจแตกต่างกันออกไปหลายระดับ ไม่ว่าจะเป็น ต่อรองขอเล่นต่อ เมื่อไม่ได้ก็จะโต้เถียง ตะโกนเสียงดัง งอน ก้มหน้า ร้องไห้ หรือบางรายถึงกับลงไปดิ้นอยู่กับพื้น ซึ่งทั้งหมดนี้ก็ขึ้นอยู่กับวิธีการเลี้ยงดูของพ่อแม่ผู้ปกครองที่ปฏิบัติมาก่อนหน้านี้
พัฒนาชาติ เพื่อการมี ลูก
ภูเบศร์ สมุทรจักร 75 ครั้ง
การประกาศนโยบาย “สาวแก้มแดง” พร้อมกับการแจกวิตามินเสริมธาตุเหล็กและโฟลิค ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการส่งเสริมการมีลูกอย่างมีคุณภาพของกระทรวงสาธารณสุขเมื่อต้นเดือนกุมภาพันธ์ที่ผ่านมา พ่วงกับชื่อนโยบายสุดแรงระดับเรียกแขกอย่าง “มีลูกเพื่อชาติ” สร้างวาทกรรมในสังคมไทยอย่างต่อเนื่องเกี่ยวกับมาตรการกระตุ้นการมีลูกเพื่อแก้ปัญหาภาวะอัตราเกิดที่มีแนวโน้มลดลงตั้งแต่เมื่อเกือบ 50 ปีที่แล้ว เลยไปถึงการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากร และการที่ประเทศไทยจะมีแรงงานไม่เพียงพอต่อการค้ำจุนเศรษฐกิจไทยในอนาคต นับว่ากระทรวงฯ เรียกแขกสำเร็จสมเจตนารมณ์ แม้จะต้องทนรับแรงเสียดสีค่อนแคะว่าเป็นนโยบายชวนหัวก็ตาม
การไปทำงานที่อื่นของมุสลิมในสามจังหวัดชายแดนใต้ เกี่ยวข้องกับความไม่สงบหรือไม่
อารี จำปากลาย 79 ครั้ง
ผู้เขียนและทีมวิจัย1ตั้งคำถามนี้เป็นเวลา 4-5 ปี มาแล้ว โชคดีที่ได้รับการสนับสนุนจากมหาวิทยาลัยมหิดล ในปี 2557 ให้เรามีโอกาสหาคำตอบนี้ด้วยการทำวิจัยเรื่อง การย้ายถิ่นของมุสลิมกับความไม่สงบในสามจังหวัดชายแดนใต้ เราช่วยกันคิดว่าจะถามคำถามอะไรบ้างเพื่อให้ได้คำตอบนี้ โดยตัดสินใจเลือกพื้นที่ด้วยการสุ่มตัวอย่างเพื่อให้ได้ข้อมูลที่เป็นตัวแทนของผู้คนทั้งในเขตเมืองและชนบทของจังหวัดปัตตานี ยะลา และนราธิวาส ช่วงกลางปี 2557 เราเก็บข้อมูลบ้านที่เป็นตัวอย่างทั้งหมดพันกว่าครัวเรือน โดยน้องๆ ที่จบปริญญาตรีจากมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์วิทยาเขตปัตตานี และมหาวิทยาลัยฟาฏอนี ซึ่งเป็นคนในพื้นที่ที่พูดภาษามลายูท้องถิ่นได้
ดังนั้นการตัดสินใคำอธิบายทางเศรษฐศาสตร์ที่ว่าด้วยความเป็นโสด
จรัมพร โห้ลำยอง 69 ครั้ง
การแต่งงานเป็นเรื่องของคนสองคนที่ตกลงปลงใจที่จะใช้ชีวิตร่วมกัน แต่ผลของการตัดสินใจที่จะแต่งหรือไม่นั้น ส่งผลในวงกว้างไปยังสังคมรอบตัว ตั้งแต่ระดับครอบครัว ชุมชน เรื่อยไปจนถึงระดับประเทศ ผลพวงที่เห็นชัดเจนคือ ความไม่นิยมแต่งงานของคนรุ่นใหม่ จะไปส่งผลต่อภาวะการเกิดของประชากรไทยให้ลดน้อยลง และโครงสร้างของประชากรผิดรูปผิดร่างไป เป็นการส่งสัญญาณต่อความมั่นคงของประเทศในหลากหลายมิติ ดังนั้นการครองโสดของหนุ่มสาวสมัยนี้ ดูจะไม่เป็นเรื่องธรรมดาเสียแล้ว แค่เพียงผู้เขียนหันซ้ายมองขวาในสังคมใกล้ตัว
ต้นทุนของการมีลูก
มนสิการ กาญจนะจิตรา 56 ครั้ง
การมีลูกในปัจจุบันมีต้นทุนสูง เรามักได้ยินพ่อแม่ทุกวันนี้โอดครวญว่าการมีลูกแต่ละคนนั้นแพงแสนแพง จะตัดสินใจมีลูกแต่ละคน ต้องคิดแล้วคิดอีกว่าจะมีปัญญาเลี้ยงจนโตได้หรือไม่ ตามทฤษฎีทางเศรษฐศาสตร์ การตัดสินใจมีลูกหนึ่งคนต้องเปรียบเทียบระหว่างต้นทุนที่จะเกิดจากการมีบุตรกับประโยชน์ที่ได้รับจากการมีบุตร ถ้าหากคำนวณแล้วพบว่า ต้นทุนจากการมีบุตรสูงกว่าประโยชน์ที่ได้รับ การเลือกที่จะไม่มีบุตรดูจะเป็นแนวทางที่สมเหตุสมผลในเมื่อต้นทุนการมีลูกดูจะสูงขึ้นทุกที ทำให้คนสมัยนี้เริ่มคิดหนักในการมีลูก วันนี้จะมาชวนดูว่าการมีลูกมีต้นทุนอะไรบ้างการคำนวณต้นทุนในการมีลูกหนึ่งคน ไม่ได้ตรงไปตรงมาอย่างที่คิด เพราะต้นทุนในการมีบุตรไม่ได้มีค่าใช้จ่ายทางการเงินเพียงอย่างเดียว แต่ยังมีต้นทุนอื่นๆ ที่ซ่อนอยู่ด้วย ในที่นี้จะขอแบ่งต้นทุนในการมีบุตรเป็น 3 ส่วนหลักๆ ได้แก่
Copyright © 2018 สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล
ตำบลศาลายา อำเภอพุทธมณฑล จังหวัดนครปฐม 73170
โทรศัพท์ 02-441-0201-4 โทรสาร 02-441-9333 Admin Web master : piyawat.saw@mahidol.ac.th